Kredytowana prowizja i koszty pozaodsetkowe kredytu
Kredytowana prowizja to koszt doliczony do kwoty kredytu i spłacany razem z nim. Sposób jej ujęcia w umowie wpływa na całkowitą kwotę kredytu, na RRSO i na to, czy odsetki nie są naliczane od kosztów zamiast od kapitału.
- Opracowanie
- Redakcja SKD Ekspert
- Opublikowano
- Ostatnia zmiana merytoryczna
- Przepisy sprawdzone według stanu na
Koszty pozaodsetkowe — definicja
- Pozaodsetkowe koszty kredytu
- Wszystkie koszty, które konsument ponosi w związku z umową o kredyt konsumencki, z wyłączeniem odsetek — w szczególności prowizje, opłaty przygotowawcze i administracyjne, koszty usług dodatkowych oraz składki ubezpieczeniowe powiązane z kredytem.
Ustawa o kredycie konsumenckim ogranicza maksymalną wysokość tych kosztów wzorem uzależnionym od kwoty kredytu i okresu spłaty. Wzór i jego parametry zmieniały się w kolejnych nowelizacjach, dlatego ocenę zawsze odnosi się do stanu prawnego z dnia zawarcia umowy.
Źródło: u.k.k., art. 5 pkt 6a (Dz.U. 2025 poz. 1362); u.k.k., art. 36a ust. 1–2 (Dz.U. 2025 poz. 1362)
Na czym polega kredytowanie prowizji
Prowizja bywa pobierana na dwa sposoby. Albo konsument płaci ją z własnych środków przy zawarciu umowy, albo kredytodawca dolicza ją do kwoty kredytu, a konsument spłaca ją w ratach. Ten drugi wariant to kredytowanie prowizji.
Konsekwencja jest praktyczna: kwota faktycznie wypłacona konsumentowi jest niższa niż kwota, którą wykazuje umowa jako kwotę kredytu, a rata liczona jest od wartości powiększonej o prowizję.
Źródło: u.k.k., art. 5 pkt 7 (całkowita kwota kredytu nie obejmuje kredytowanych kosztów) (Dz.U. 2025 poz. 1362)
Odsetki od skredytowanych kosztów
Status: Kwestia sporna w orzecznictwie. Wykładnię dyrektywy w części dotyczącej oprocentowania kosztów kredytu przesądził wyrok C-744/24. Sporne pozostają skutki takiego postanowienia w prawie polskim, w tym dla sankcji z art. 45, oraz kwalifikacja prowizji potrącanej przy wypłacie (pytania z wycofanej sprawy C-828/25 pozostały bez odpowiedzi).
Spór dotyczy sytuacji, w której oprocentowanie naliczane jest od całej kwoty obejmującej także skredytowaną prowizję, a nie wyłącznie od kapitału udostępnionego konsumentowi. W efekcie konsument płaci odsetki od kosztu, a nie od pożyczonych pieniędzy.
Zagadnienie to pojawia się zarówno w orzecznictwie sądów polskich, jak i w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczącym dyrektywy o kredycie konsumenckim. Ocena konkretnej umowy zależy od jej treści i od stanu prawnego z dnia zawarcia.
W wyroku z 23 kwietnia 2026 r. (C-744/24) Trybunał orzekł, że dyrektywa 2008/48/WE stoi na przeszkodzie warunkom umownym przewidującym stosowanie stopy oprocentowania nie tylko do całkowitej kwoty kredytu, lecz także do kwot przeznaczonych na pokrycie kosztów kredytu, wchodzących w skład całkowitego kosztu kredytu. Sprawa dotyczyła składki ubezpieczeniowej finansowanej z kredytu. Wyrok nie rozstrzyga o skutkach na gruncie art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim.
Pytania o prowizję potrącaną przy wypłacie kredytu — czy wchodzi do podstawy oprocentowania i jak wpływa na wyliczenie RRSO — zadano w sprawie C-828/25. Sąd odsyłający wycofał jednak wniosek w lipcu 2026 r. i sprawę wykreślono z rejestru TSUE, więc te kwestie pozostają bez odpowiedzi na poziomie unijnym.
To zagadnienie sporne. Wskazanie takiego układu w analizie oznacza obszar do sprawdzenia przez prawnika, a nie stwierdzenie naruszenia prawa.
Źródło: wyrok TSUE C-744/24, sentencja; pkt 41–43 (ECLI:EU:C:2026:337); wniosek prejudycjalny C-828/25, pytania 2–4 (C/2026/2004)
Jak rozpoznać to w swojej umowie
- porównaj kwotę wypłaconą na rachunek z kwotą kredytu wskazaną w umowie,
- sprawdź, czy prowizja jest wymieniona jako kredytowana lub „doliczona do kwoty kredytu”,
- sprawdź podstawę naliczania odsetek wskazaną w umowie i w harmonogramie,
- porównaj całkowitą kwotę kredytu z sumą kapitału i kosztów, aby wykryć podwójne ujęcie prowizji.
Te same wartości sprawdza automatyczna analiza umowy w serwisie — z tą różnicą, że odczytuje je bezpośrednio z dokumentu i wskazuje w raporcie fragmenty, z których pochodzą.
Limit kosztów pozaodsetkowych
Niezależnie od sposobu pobrania kosztów obowiązuje ustawowy limit ich maksymalnej wysokości. Koszty przekraczające limit nie są należne w części przekraczającej maksimum.
Wysokość limitu zależy od kwoty kredytu, okresu spłaty i brzmienia przepisu obowiązującego w dniu zawarcia umowy. Poglądowe przeliczenie ułatwia kalkulator dostępny w serwisie.
Źródło: u.k.k., art. 36a ust. 1–3 (Dz.U. 2025 poz. 1362)
Najczęstsze pytania
Czy kredytowanie prowizji jest niedozwolone?
Samo doliczenie prowizji do kwoty kredytu nie jest zakazane. Przedmiotem sporu jest sposób jej ujęcia w umowie oraz to, od jakiej podstawy naliczane są odsetki.
Czy składka ubezpieczeniowa to koszt pozaodsetkowy?
Zależy to od tego, czy ubezpieczenie było niezbędne do uzyskania kredytu lub do uzyskania go na oferowanych warunkach oraz jak zostało ujęte w umowie.
Jak sprawdzić, czy limit kosztów został przekroczony?
Potrzebne są kwota kredytu, okres spłaty i suma wszystkich kosztów poza odsetkami. Poglądowe wyliczenie wykonuje kalkulator w serwisie; wiążącą ocenę wykonuje prawnik.
Sprawdź swoją umowę
Wstępna analiza w serwisie odczytuje dane z dokumentu, wskazuje obszary do weryfikacji wraz z fragmentami źródłowymi i przygotowuje raport PDF, który możesz przekazać prawnikowi.
Prześlij umowę do analizyOrientacyjny kalkulator kosztów (bez umowy)Co sprawdza silnik analizy
Powiązane orzeczenia
Powiązane kontrole analityczne
Powiązane artykuły
Źródła pierwotne
- Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (tekst jednolity: obwieszczenie Marszałka Sejmu RP z dnia 26 września 2025 r.)Dz.U. 2025 poz. 1362, Akt prawny (PL), Dziennik Ustaw RP — Europejski Identyfikator Prawodawstwa (eli.gov.pl)Cytowane jednostki: art. 5 pkt 6–7 i 6a, art. 36a; art. 5 pkt 6a; art. 36a ust. 1–2; art. 5 pkt 7 (całkowita kwota kredytu nie obejmuje kredytowanych kosztów); art. 36a ust. 1–3Dokument w serwisie eli.gov.pl (sprawdzono: )
- Wyrok Trybunału (siódma izba) z dnia 23 kwietnia 2026 r., P.W. przeciwko Bankowi Polska Kasa Opieki S.A., sprawa C-744/24ECLI:EU:C:2026:337, Orzecznictwo TSUE, EUR-LexCytowane jednostki: sentencja; pkt 41–43Dokument w serwisie eur-lex.europa.eu (sprawdzono: )
- Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim (Polska) w dniu 9 grudnia 2025 r. — J.J. i M.J. przeciwko BNP P. Bank Polska S.A. (sprawa C-828/25, Szuzyk)C/2026/2004, Orzecznictwo TSUE, EUR-Lex (Dz.Urz. UE C/2026/2004 z 13.4.2026)Cytowane jednostki: pytania 2–4Dokument w serwisie eur-lex.europa.eu (sprawdzono: )