Odsetki od prowizji — kiedy bank nalicza je nieprawidłowo
Odsetki naliczane od prowizji (lub innego pozaodsetkowego kosztu) doliczonej do kwoty kredytu to konstrukcja, której sprzeciwił się Trybunał Sprawiedliwości UE: zgodnie z wyrokiem C-744/24 z 23 kwietnia 2026 r. dyrektywa o kredycie konsumenckim stoi na przeszkodzie warunkom umów przewidującym oprocentowanie także kwot przeznaczonych na pokrycie kosztów kredytu. Co z tego wynika w konkretnej polskiej umowie — ocenia sąd krajowy.
- Opracowanie
- Redakcja SKD Ekspert
- Opublikowano
- Ostatnia zmiana merytoryczna
- Przepisy sprawdzone według stanu na
Jak powstają odsetki od prowizji
Mechanizm wygląda tak: bank udziela kredytu na kwotę wyższą niż wypłata — różnica pokrywa prowizję albo składkę ubezpieczeniową — a oprocentowanie stosuje do całości tej kwoty. Konsument płaci więc odsetki nie tylko od pieniędzy, które dostał, ale i od kosztu, który z tych pieniędzy został mu policzony.
W sprawie C-744/24 dokładnie ten układ był stanem faktycznym: z 150 000 zł „kredytu” konsument otrzymał 133 214,92 zł, a 16 785,08 zł zasiliło składkę ubezpieczenia powiązanego z obniżką oprocentowania. Odsetki liczono od pełnych 150 000 zł.
Źródło: wyrok TSUE C-744/24, pkt 19–20 (ECLI:EU:C:2026:337)
Co dokładnie orzekł TSUE w C-744/24
Status: Stan ustalony. Sentencja C-744/24 (23.04.2026) rozstrzyga zgodność oprocentowania skredytowanych kosztów z dyrektywą 2008/48/WE; skutki w polskim prawie sankcji kredytu darmowego pozostawiono sądom krajowym.
Sentencja: dyrektywa 2008/48/WE (w brzmieniu zmienionym dyrektywą 2021/2167) stoi na przeszkodzie warunkom umów o kredyt konsumencki przewidującym stosowanie stopy oprocentowania nie tylko do całkowitej kwoty kredytu, lecz również do kwot przeznaczonych na pokrycie kosztów związanych z kredytem i wchodzących w skład całkowitego kosztu kredytu.
- Kwalifikacja kwoty jako kosztu nie zależy od tego, czy trafiła na rachunek konsumenta, czy bezpośrednio do innego podmiotu (pkt 42–43).
- Składka ubezpieczeniowa była składnikiem kosztu kredytu, bo jej wykup obniżał oprocentowanie — ubezpieczenie warunkowało warunki oferty (pkt 41).
- Trybunał nie rozstrzygnął skutków na gruncie art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim — to zadanie sądów polskich.
Źródło: wyrok TSUE C-744/24, sentencja; pkt 41–43 (ECLI:EU:C:2026:337)
A co z prowizją potrącaną przy wypłacie
Status: Kwestia sporna w orzecznictwie. Część opisu dotyczy kwestii spornej: pytania o prowizję kredytowaną z wycofanej sprawy C-828/25 pozostały bez odpowiedzi TSUE, więc rozwiązanie należy do sądów krajowych.
Sprawa C-744/24 dotyczyła składki ubezpieczeniowej. Pytania o prowizję — kredytowaną i potrącaną z kwoty kredytu przy wypłacie — zadano w sprawie C-828/25, ale sąd odsyłający wycofał wniosek w 2026 r. i sprawę wykreślono z rejestru TSUE. Kwalifikacja takich umów pozostaje więc w rękach sądów krajowych i prawników.
Nie każdą umowę z kredytowaną prowizją można dziś ocenić jednakowo: znaczenie ma data zawarcia umowy, sposób opisu kwot i to, które koszty umowa traktuje jako finansowane kredytem. To obszar, w którym liczą się detale konkretnego dokumentu.
Źródło: wniosek prejudycjalny C-828/25, pytania 2–4 (C/2026/2004); postanowienie o wykreśleniu C-828/25, wykreślenie sprawy z rejestru (ECLI:EU:C:2026:720)
Co można zrobić
Jeżeli z umowy wynika, że odsetki liczono od kwoty powiększonej o koszty, warto uporządkować dane: kwotę wypłaconą, kwotę z kosztami, oprocentowanie i podstawę harmonogramu. Wstępna analiza dokumentu wskazuje, czy zapisy o skredytowaniu kosztów zostały wykryte, wraz z cytatami i numerami stron — a dalszą ocenę zostawia prawnikowi.
Najczęstsze pytania
Czy po wyroku C-744/24 bank musi zwrócić odsetki od prowizji?
Nie automatycznie. TSUE rozstrzygnął kwestię wykładni dyrektywy; skutki w konkretnej umowie — w tym ewentualny zwrot — ocenia sąd krajowy. Wyrok nie przesądza żadnej indywidualnej sprawy.
Jak rozpoznać w umowie odsetki od kosztów?
Szukaj zapisów o „finansowaniu kosztów kredytem”, „doliczeniu prowizji do kwoty kredytu” albo zgodności kwoty, od której liczony jest harmonogram, z kwotą brutto. Sygnałem jest też rozdźwięk między kwotą wypłaconą a kwotą kredytu z umowy.
Czy problem dotyczy tylko ubezpieczeń?
Nie. Stan faktyczny C-744/24 dotyczył składki ubezpieczeniowej, ale sentencja obejmuje kwoty na pokrycie kosztów wchodzących w skład całkowitego kosztu kredytu. Pytania o prowizję kredytowaną zadano w sprawie C-828/25, ale 12 sierpnia 2026 r. sprawę wykreślono z rejestru TSUE po wycofaniu wniosku — bez odpowiedzi Trybunału.
Sprawdź swoją umowę
Wstępna analiza w serwisie odczytuje dane z dokumentu, wskazuje obszary do weryfikacji wraz z fragmentami źródłowymi i przygotowuje raport PDF, który możesz przekazać prawnikowi.
Sprawdź swoją umowę — PewneSKDSprawdź swoją umowę — PewneSKDWyrok TSUE C-744/24 — pełne omówienieKredytowana prowizja — problem
Powiązane problemy
Powiązane orzeczenia
Powiązane kontrole analityczne
Powiązane artykuły
Źródła pierwotne
- Wyrok Trybunału (siódma izba) z dnia 23 kwietnia 2026 r., P.W. przeciwko Bankowi Polska Kasa Opieki S.A., sprawa C-744/24ECLI:EU:C:2026:337, Orzecznictwo TSUE, EUR-LexCytowane jednostki: sentencja; pkt 19–22, 38–46; pkt 19–20; sentencja; pkt 41–43Dokument w serwisie eur-lex.europa.eu (sprawdzono: )
- Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (tekst jednolity: obwieszczenie Marszałka Sejmu RP z dnia 26 września 2025 r.)Dz.U. 2025 poz. 1362, Akt prawny (PL), Dziennik Ustaw RP — Europejski Identyfikator Prawodawstwa (eli.gov.pl)Cytowane jednostki: art. 5 pkt 6, 6a i 7, art. 45 ust. 1Dokument w serwisie eli.gov.pl (sprawdzono: )
- Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim (Polska) w dniu 9 grudnia 2025 r. — J.J. i M.J. przeciwko BNP P. Bank Polska S.A. (sprawa C-828/25, Szuzyk)C/2026/2004, Orzecznictwo TSUE, EUR-Lex (Dz.Urz. UE C/2026/2004 z 13.4.2026)Cytowane jednostki: pytania 2–4; pytania 2–4Dokument w serwisie eur-lex.europa.eu (sprawdzono: )
- Postanowienie Prezesa Trybunału z dnia 12 sierpnia 2026 r. — wykreślenie sprawy C-828/25 (Szuzyk) z rejestru po wycofaniu wniosku przez sąd odsyłający, ECLI:EU:C:2026:720ECLI:EU:C:2026:720, Orzecznictwo TSUE, CURIA — Trybunał Sprawiedliwości Unii EuropejskiejCytowane jednostki: wykreślenie sprawy z rejestruDokument w serwisie juris.curia.europa.eu (sprawdzono: )